رژیم کتوژنیک چیست؟

نظرات مختلف در مورد رژیم کتوژنیک (مزایا و معایب)

صبحانه، ناهار، شام و میان وعده در رژیم غذایی کتوژنیک
64

رژیم گرفتن برای لاغر شدن یا چاق شدن از مهم‌ترین دغدغه‌های آدم‌ها است. البته تعداد آدم‌هایی که دنبال یک رژیم لاغری هستند، همیشه در اطراف‌مان خیلی بیش‌تر از کسانی است که می‌خواهند با یک رژیم چاقی کمی گوشت به تن‌شان اضافه شود. خیلی‌ها هم از رفتن پیش دکترهای تعذیه و گرفتن رژیم‌های مختلف خسته شدند و می‌خواهند با یک سرچ در اینترنت یک رژیم زود بازده بگیرند. فقط کافی است عنوان رژیم لاغری را در گوگول سرچ کنید تا با فهرستی از انواع و اقسام رژیم‌ها مواجه شوید. این نکته را بگذارید کنار این موضوع که معمولا چاق‌ها از هزار و یک راه رفته و رژیم‌های گرفته شده، خسته شدند و می‌خواهند خیلی زود و سریع به وزن دلخواه برسند. رژیمی که این روزها زیاد درباره‌اش می‌شنویم، رژیم غذایی کتوژنیک است. با رژیم غذایی کتو ژنیک، کاهش وزن کمی سریع‌تر از دیگر رژیم‌ها اتفاق می‌افتد. اما این‌که این رژیم غذایی در اصل چیست و چه مفواید و ضررهایی برای بدن دارد را در این متن باهم مرور می‌کنیم.

 

وقتی از رژیم کتوژنیک حرف می‌زنیم، از چه می‌گوییم

دکتر کرمانی معتقد است اصول و پایه‌ی رژیم کتوژنیک در واقع همان رژیم اتکینز است که حدود بیست سال قبل به وسیله‌ی دکتر رابرت اتکینز پایه‌ریزی شد. کتوژنیک در دسته‌ی رژیم‌های کم کربوهیدرات قرار می‌گیرد. در برنامه‌ی غذایی این رژیم بیش‌تر کالری مورد نیاز بدن‌تان از پروتئین و چربی‌ به دست می‌آورید و در طول دوره‌ میزان بسیار کمی کربوهیدرات مصرف می‌کنید. در واقع میزان مصرف کربوهیدرات مانند برنج، نان، سیب‌زمینی و تقریبا همه‌ی شیرینی‌ها مانند شکر و نوشابه به طور کامل از سبد خوراکی روزانه‌تان حذف می‌شود. این‌که به چه میزان کربوهیدرات‌ها را از رژیم لاغری‌ حذف می‌کنید، کاملا به این بستگی دارد که در چه مدت زمانی می‌خواهید به رژیم کتوز عادت کنید. برای خیلی‌ها حذف یک‌باره‌ی همه‌ی کربوهیدرات‌ها بسیار سخت و طاقت‌فرسا است و به همین دلیل تصمیم می‌گیرند در قدم اول در کنار حذف شیرنی‌ها و نان سفید، انواع نا‌ن‌های قهوه‌ای را در رژیم روزانه‌ی خود نگه‌دارند و در یک دوره‌ی چند ماهه میزان مصرف کربوهیدرات را به صفر برسانند.

رژیم کتوژنیک
رژیم غذایی کتوژنیک

 

برنامه‌ی غذایی رژیم کتوژنیک برای لاغری چگونه است؟

هما‌ن‌طور که گفتیم، رژیم کتو یا کتوژنیک در دسته‌ی رژیم‌های غذایی با کربوهیدرات بسیار کم است. کربوهیدرات‌ها در واقع سوخت بدن را در درجه‌ی اول تامین می‌کنند. به این معنی که چون شکستن کربوهیدرات‌ها و تبدیل آن‌ها به سوخت سریع‌تر از پروتئین‌ها و چربی‌های موجود در بدن اتفاق می‌افتد، وقتی در بدن کربوهیدرات وجود داشته باشد، ماشین‌ سوخت‌گیری بدن اول برای تامین انرژی مورد نیازش سراغ کربوهیدرات‌ها می‌‌رود. اما اگر میزان کربوهیدرات در بدن بسیار کم باشد، این ماشین برای تامین انرژی مورد نیاز خود سراغ شکستن پروئتین‌ و چربی می‌رود و بدن را وادار می‌کند تا مانند یک دستگاه چربی‌سوز عمل کند و انرژی خود را از آن‌ها به دست بیاورد. این مکانیز کاهش وزن در رژیم کتوژنیک  است. درواقع این کارکرد همه‌ی رژیم‌هایی لاغری است که بر مبنای میزان کم کربوهیدرات برنامه‌ریزی شدند و به همین دلیل است که در این برنامه‌های غذایی گفته می‌شود که می‌توان پروتئین و چربی را به میزان زیاد و در طول روز دریافت کرد. کمبود کربوهیدرات در بدن و سوختن چربی‌ها و پروتئین‌ها برای تولید انرژی، باعث می‌شود در کبد چربی انباشته شده به کتون تبدیل شود و باعث سلامت کبد می‌شود. علاوه بر این‌ رژیم کتوژنیک باعث کاهش شدید قند خون و انسولین می‌شود. درنتیجه بهتر است در طول این رژیم از مواد غذایی که قند طبیعی دارند به میزان لازم استفاده کرد.

 

چگونه رژیم کتوژنیک بگیریم؟

برای شروع رژیم غذایی کتوژنیک اول از همه به یک اراده‌ی قوی نیاز دارید. باید خیلی روراست به‌تان بگوییم که رعایت این رژیم بسیار سخت است و اگر می‌خواهید در گرفتن این رژیم موفق شوید باید بشقاب غذای‌تان را کاملا از اطرافیان‌تان جدا کنید. برای این کار اول یک سبد بردارید و هرچه مواد قندی مانند آب‌میوه، شربت، کیک، شکلات و بستنی دور و برتان هست را جمع کنید. در مرحله‌ی بعد سراغ حبوبات و غلات بروید و با برنج، نان و سیب‌زمینی تا پایان دوره‌ی رژیم خداحافظی کنید. در کنار این سبد می‌توانید تا دل‌تان بخواهد انواع گوشت‌های سفید و قرمز را به سبد خوراکی‌تان اضافه کنید. حالا وقتی به دوستان‌تان به رستوران می‌روید می‌توانید با خیال راحت یک بشقاب استیک سفارش دهید. اما حواس‌تان باشد که سیب‌زمینی‌های سرخ‌کرده و ذرت شیرین کنار استیک را به دوستان‌تان بدهید و از خوردن یک استیک تمام عیار لذت ببرید.

رژیم کتو چیست؟
اینفوگرافیک مواد غذایی مجاز در رژیم کتوژنیک

 

صبحانه در رژیم غذایی کتوژنیک

حالا که تصمیم گرفتید رژیم غذایی کتوژنیک را رعایت کنید، باید هر سه وعده‌ی غذایی را به صورت کامل مصرف کنید. پس اگر شاغل هستید و سرتان بسیار شلوغ است، حتما یک برنامه‌ریزی اصولی برای تامین مواد غذایی مورد نیاز بد‌ن‌تان انجام دهید. در رژیم کتوژنیک برای صبحانه می‌توانید تخم‌مرغ، پنیر، گل‌کلم و آووکادو را به صورت ترکیبی از هم یا به صورت جداگانه مصرف کنید. یادتان باشد این مواد غذایی را باید بدون نان مصرف کنید. درنتیجه می‌توانید کمی سبزیجات مانند مارچوبه و گوجه را به نیمروی خود اضافه کنید و یک املت ایتالیایی برای خود آماده کنید. یادتان باشد مصرف روغن برای درست کردن املت یا نیمرو برای صبحانه مانعی ندارد، اما بهتر است صبح‌تان را با یک غذای بسیار چرب شروع نکنید.

رژیم غذایی کتوژنیک
صبحانه، ناهار، شام و میان وعده در رژیم غذایی کتوژنیک

 

ناهار در رژیم غذایی کتوژنیک

ناهار وعده‌ی غذایی مهمی در طور روز است و معمولا انرژی مورد نیازتان را شب را تامین می‌کند. پس به هیچ‌وجه در شلوغی و گرفتاری کارهای روزمره آن را فراموش نکنید. برای وعده‌ی ناهار دست‌تان باز است. می‌توانید یک سینه‌ی مرغ را کباب کنید و با سس خانه و کمی سبزیجات بپزید. یا این‌که سراغ گوشت قرمز بروید و خود را مهمان یک استیک آبدار کنید. اگر روز در خانه هستید، می‌توانید کمی هنر به خرج دهید و یک پیتزای کتوژنیک برای خود دست و پا کنید. برای این‌کار به تخم‌مرغ، کدو و پنیر پیتزا احتیاج دارید. می‌توانید تخم‌مرغ‌ها را در ظرف بشکنید، آن را هم بزنید و کف ماهیتابه بیندازید و بعد کدو، گوجه و پیر پیتزا را به آن اضافه کنید و خود را مهمان یک ناهار اشرافی کوتوژنیکی کنید.

 

شام در رژیم غذایی کتوژنیک

شام در این رژیم دستوری مشابه ناهار یا حتی صبحانه دارد. در این وعده هم باید پروتئین دریافت کنید. لازم است این نکته‌ی مهم را یاداوری کنیم که در این رژیم اصلا نباید در وعده‌ی غذایی پروئتین را حذف کرد. پس فکر این‌که برای شام سراغ یک سالاد ساده بروید را از سرتان بیرون کنید. اگر وقت کافی برای پخت ماهی یا گوشت قرمز را ندارید، می‌توانید یک سالاد سزار یا سالاد را در کنار یک تا دو عدد تخم‌مرغ مصرف کنید. در کنار مصرف این مواد غذایی آوودکادو را فراموش نکنید. اگر مزه‌ی این میوه‌ی استوایی را دوست دارید، می‌توانید در کنار هر یک وعده‌ی روزانه یک تا دو تکه آوودکادو را میل کنید.

برنامه رژیم کتوژنیک
برنامه غذایی روزانه رژیم کتوژنیک

رژیم کتوژنیک، کبد چرب و دیگر بیماری‌ها

همان‌طور که در مکانیزم کارکرد رژیم کتوژنیک گفتیم، وقتی بدن کربوهیدرات کمی داشته باشد برای تولید انرژی مورد نیاز خود سراغ چربی‌ها و پروتئین‌ها می‌رود. برای همین این رژیم غذایی برای بیمارانی که درگیر کبد چرب هستید، توصیه می‌شوند. از طرفی از آن‌جایی که میزان قند خود و انسولین را در بدن کاهش می‌دهد، برای افرادی که مبتلا به بیماری دیابت هم هستند، مفید است. دکتر کرمانی این رژیم را برای فراد مبتلا به صرع هم توصیه می‌کند و این‌طور می‌گوید که در مواردی این رژیم برای این افراد تجویز می‌شود. هرچند منابع موجود در اینترنت رژیم کتوژنیک را برای این افراد توصیه می‌کنند، اما بهتر است که مبتلایان به این بیماری‌ها قبل از شروع این رژیم حتما با پزشک خود مشورت کنند. چون ممکن است پزشک میزان مصرف قند، چربی یا کربوهیدرات‌ها را برای این افراد به شکل دیگری تجویز کند.

 

عوارض رژیم کتوژنیک چیست و آیا این رژیم از دید پزشکان تایید شده است؟

متخصص‌های تغذیه و پزشک‌های عمومی یک حکم کلی درباره‌ی مفید بودن یا مضر بودن این ژریم اعلام نکرده‌اند. بعضی از آن‌ها این رژیم را درمان موقت چاقی می‌دانند و معتقد هستند به همان سرعتی که این رژیم باعث لاغری می‌شود، وزن از دست رفته باز خواهد گشت. اما تعدادی از پزشک‌ها هم این رژیم را شروع یک سبک زندگی متفاوت برای چاق‌ها می‌دانند و بر این باور هستند که بعد از پایان این دوره و با رعایت و کنترل مادام‌العمر میزان کربوهیدرات، وزن دلخواده افراد می‌تواند درنهایت کنترل‌شده باقی بماند.

اما این رژیم به هر حال بدون عوارض نیست. از اولین نشانه‌های کمبود کربوهیدرات در بدن می‌توان به خستگی و بی‌حالی و ریزش مو اشاره کرد. بهتر است در طول این رژیم و برای درمان ریزش مو حتما از ویتامین‌هایی مانند بیوتین اسفاده کرد. بی‌اشتهایی، بوی بد دهان، بی‌خوابی یا پرخوابی، درد و ضعف عضلانی و سوزش سر معده از عوارض این رژیم گزارش شده است.




نظرات بسته شده است.

ثبت نام ورود